“Dhe jam i urdhėruar tė jem i pari i muslimanėve!”

-  [ Kur’an, 39:12 ]   

   Le tė jetojnė fjalėt: O zgjim o fjalė tjetėr s'ka!

                                     

      Zėri i Arsyes

                                                                         OAZĖ PĖR NDRYSHIM E PĖRMIRĖSIM.

              Duke u gdhendur ndėrgjegjja dhe mendja: o zgjim o fjalė tjetėr s’ka!

                  [ Zgjohu ]   [ Ndrysho ]   [ Pėrmirėsohu ]   [ Pėrballu ]   [ Armiku yt ]   [ Suksesi yt ]   [ Deri kur ]

            Shkurt, thjesht dhe qartė!

               Artikujt:  El-Fitnetu    |    Artikuj tė ndryshėm

         Zėri i Arsyes - oazė pėr ndryshim e pėrmirėsim

          ◄ Zėri i Arsyes                   Arlinda Topojani

 
Mesazhi ynė:

Bėhu si oazė, pėr zgjim e pėrmirėsim!

 
Dėrgo artikuj:

zeriizgjimit@gmail.com

 
Shkruesit:
 Faton Zharku
 Alban Hysa
 Arlinda Topojani
 Rabije Ēallaku - Mamuti
 Adnan Vishi
 Kastriot Bushi
 Mendime Kyēyku
 
 Artikujt:
 Rinia nė krizė
 Libri dhe leximi - mall i huaj pėr ne
 Fati i vajzės shqiptare
 Thuaj: Jo!
 Pėr njė shoqėri pa diskriminim
 Risitė tek ne!
 Nga jeta nė jetė
 Tė jemi tė barabartė
 Edukimi i tė rinjve nė procesin arsimor
 Imagjinoj...
 Mos keqpėrdor!
 Rinia dhe morali [1]
 Ta shohim veten nė pasqyrė
 Helme tė rrezikshme
 Ik nga iluzioni, kthehu nė realitet!
 Tė ishe nė mesin tonė, o i dėrguar i Allahut!

 

Rinia nė krizė!

Ta ndėrrojmė programin e jetės qė na ėshtė sulmuar prej shumė viruseve. Tė instalojmė programe antiviruse!

Shkruan: Faton Zharku

Leximi dėmton rėndė budallallėkun.

Rinia sot po jeton nė njė zbrazėti shpirtėrore. Ajo ka energji, por po e shpenzon kot. Sheh rini pa tė ardhme. Bėjnė jetė tė ēastit, leje mė tė sot pėr sot - qė thonė disa. Kanė pak moral, flasin shumė, e asgjė s’thonė. Edhe ato fjalė qė flasin, i kane: sharje, mallkime, hajgare etj. Pra, aq sa dinė, flasin. Shkojnė nė shkollė, sikur duke shkuar nė dasmė. Bile nė dasmė, njerėzit dėrgojnė dhurata. Me njė fletore nė xhep, tė gjitha lėndėt i pėrzien. Shqip, matematikė, biologji e kimi etj., i bėn meshavinė - si thoshin pėrpara tek ne. Ashtu si i kanė tė pėrziera lėndėt, ashtu edhe trurin e kanė tė ngatėrruar. Secila lėndė duhet ta ketė njė fletore. Tė mos flasim pėr libra. Ato janė mjete tė “luksit”! Ēanta nuk marrin me veti. Kjo pėr ėshtė njė kategori tė nxėnėsve. Disa marrin ēanta, po nuk mbajnė libra e fletore. Ata marrin mjete tė ftohta, pėr t’i qėruar hesapet nė mes veti.

Shkolla duhet tė jetė arena ku duhet tė ballafaqohen dijet me argumente. Shkollat duhet tė pastrohen nga kėto mbeturina. Policia duhet tė jetė mė vigjilente nė kėtė drejtim. Duhet tė krijohet njė siguri e brendshme nėpėr shkolla. Rrugaēėve STOP, duhet t’ju thuhet nėpėr oborret shkollore.

Vajzat. Shkollėn nuk e llogarisin si vend tė arsimimit dhe edukimit. Pėr ta, shkolla ėshtė njė mundėsi pėr largim nga shtėpia. Shkollat sot kanė filluar tė marrin rolin e vendeve ku bėhet sfilat, ku secila vajzė shtyhet me tjetrėn se, cila po e ka fustanin mė tė shkurtėr, cila po ekspozon lakuriqėsinė mė shumė; disa tė tjera kush po koloritė fytyrėn mė mire etj.. Ēantat e vajzave: librave, fletoreve e lapsave po ia zėnė vendin shminkat.

Fenomeni qė ėshtė shumė brengosės ėshtė dashuria e fėmijėve! Po, po e fėmijėve. Tė bėn tė qash e tė qeshėsh kjo situatė. Sheh tė rinj e tė reja duke i shprehur ndjenjat ndaj njėri-tjetrit. Ēudi kjo e madhe. A thua ku ėshtė defekti?! Nė kėtė drejtim nuk qėndrojnė hiē mė mirė as prindėrit e tyre. Sot rrjeti kabllor, e ka shtuar sasinė e serialeve amerikano-latine. Prindėrit dhe fėmijėt i shikojnė kėto seriale bashkė, ashtu siē mblidhen njerėzit afėr shporetit nė kohė tė ftohta. Pra, fėmijėt janė pasqyrė e prindėrve. Sėmundja ėshtė shumė e rėndė. Shoqėria jonė shqiptare ka defekt nė “motor”.

Sa mė shumė tė shtohen kafiterit, aq mė shumė rritet niveli i papunėsisė. Njerėzit duhet tė gėzohen kur fillojnė tė mbyllen kafiteritė! Ata qė zgjohen nė mėngjesė, shkojnė nė punė, nuk kanė mundėsi tė shkojnė nė kafiteri. Pra, kafiteritė janė simbol i papunėsisė tek ne. Aty ku konsumohet alkooli me tė madhe. S’ka bereqet, aty ku vjen era alkool.

Organizohen “party”. Thirrje pėr shfrenim. Thirrje pėr amoralitet. Thirrje pėr anarki. “Hajdeni nė party!”, bėhen njoftimet. Llojlloj kėngėtari vjen, i bėjnė tė ēmenden tė rinjtė e tė rejat. Mesazhet e kėngėve bėjnė thirrje pėr ēdo gjė, vetėm pėr mirė jo.

Disa tema u shfaqen. U identifikua diagnoza. Sėmundja do shėruar! Ēdo gjė ėshtė krijuat nė ēift. Pra, ka sėmundje, ka edhe ilaē. Rinia duhet t’i kthehet leximit, mėsimit studimit. T’i largohet rrugės. Ta fillojė me kuptua jetėn. Pse jemi krijuar dhe a kemi pėrgjegjėsi para Zotit?

Vajzat duhet tė kenė preokupim dijen dhe edukimin, e jo trendin e modės! Prindėrit t’ia bėjnė “block” serialeve. Fėmijėt tė mos kujtojnė pėr dashuri, po pėr lodra dhe libra. Pėr ta dashuria, ėshtė mollė e ndaluar! Edhe nėse shkohet nė kafiteri kur zgjidhje tjetėr s’ka, pse tė mos zhvillohen biseda pėr jetėn, pėr punė tė dobishme, e jo pėr krime. Nė vend se tė shkohet nė “party” pėr tė vrarė kohėn, pse tė mos shkohet nė ndonjė kurs tė gjuhėve tė huaja, tė informatikės etj., duke ruajtur kohėn tė ndėrtohet e nesėrmja?

Ta ndėrrojmė programin e jetės qė na ėshtė sulmuar prej shumė viruseve. Tė instalojmė programe antiviruse!

Porosia e parė pėr ju lexues ėshtė: Leximi dėmton rėndė budallallėkun!

Pra, filloni tė lexoni. Dhe vetėm tė lexon: ky ėshtė hapi i parė drejtė suksesit!

O Zot! Na bėj qė tė pėrfitojmė dije tė dobishme! Amin!

 

 

Thuaj: Jo!

Thuaj: jo fanatizmit. Fanatizmi ėshtė njė dritė qė tė verbon. Njeriu fanatikė nuk gjykon me arsye, por me emocion..

Shkruan: Faton Zharku

Veprimi me arsye gjithherė jep fryte tė ėmbla.

Thuaj: jo krimit. Pas vitit 1999, jeta nė shoqėrinė tonė shqiptare e ka ndėrruar CD –nė programuese dhe mund ta quajmė me njė emėr: CD Krim Kosova. Shumė krime janė bėrė nė “trupin” e Kosovės, mirėpo shumė pak janė zbuluar. Toka jonė ka njė dhimbje tė madhe. Krimet qė po i mban ajo, nuk po lėnė tė qetėsohet. Shumė krime kanė mbetur pa emėr, edhe pse pėr to ka autor. Ėshtė urgjencė e kohės, t’i themi jo krimit. Ndihmė ndaj krimit llogaritet kur ne rrimė indiferent dhe pengesė e krimit bėhemi kur luftojmė atė.

JETA PA KRIM ĖSHTĖ MĖ E ĖMBĖL. Thuaj: jo terrorit: Shumė njerėz pėr t”i arritur qėllimet e ulėta, nuk bėjnė kurrfarė zgjedhje tė mjeteve pėr t’i realizuar ato. Fjala terror d.m.th. me ndjellė frikė tek zemrat e njerėzve. Shumė njerėz bėjnė ndonjė krim ndaj dikujt qė tė tjerėve me ua bėrė me dije, se edhe ty mund tė tė gjejė kjo telashe. Ata njerėz qė bėjnė terror, zgjedhjen e parė dhe tė fundit e kanė mjetin e dhunės. Nuk ka pėr to alternativa tjera. Terrori nuk ėshtė prodhim vendor. Ai ėshtė importuar.

TERRORIN NUK DUHET TA “MBJELLIM NĖ ARĖN TONĖ.”  Thuaj: jo fanatizmit. Fanatizmi ėshtė njė dritė qė tė verbon. Njeriu fanatikė nuk gjykon me arsye, por me emocion. Veprimi me arsye gjithherė jep fryte tė ėmbla. Emocioni tė bėnė tė veprosh gjithherė nė mėnyrė tė padrejtė. Fanatikėt nuk shohin rrugė tjetėr. Mendimi ndryshe pėr ta, ėshtė i refuzuar. O kėshtu, o s’ka tjetėr. Shembull ta marrim, nėse njė njeri ka lexuar vetėm njė libėr nė jetė, ekziston mundėsia qė ai tė mos pranojė qė ka edhe miliarda libra tė tjerė.

FANATIZMI ĖSHTĖ RRUGĖ PA DALJE APO QORRE. Thuaj; jo bastoremanisė: Bastet tek ne janė bėrė si kėrpudhat qė dalin pas shiut. Shumė tė rinj janė bėrė lojtarė tė saj. Basti ėshtė njė lloj vjedhje dhe plaēkitje tepėr e pėrsosur. Tė shkojnė paratė dhe ti je krejt njėsoj me nerva. Po, nėse t’i vjedhė dikush paratė nė shtėpi, ti do tė bėsh pėrpjekjen mė tė madhe pėr tė gjetur fajtorin vjedhės. Djalli ēdo ditė po  lėshon programe tė mashtrimit. E ne si klient besnik tė tij, nuk po e zhgėnjejmė aspak. Mirė po i ec biznesi atij, deri sa tė na del “gjumi ” neve.  Atėherė na ik ” treni”.

BASTI ĖSHTĖ RREZIK I MADH PĖR HUMBJEN E PASURISĖ. Thuaj: jo amoralitetit: Shumė burra nė thonjėza e meritojnė qė tė mos quhen tė tillė. Ata i lėnė nė shtėpi gratė e tyre nė shtėpi dhe dalin nė treg pėr tė vėnė nė kurth me “rrjetė te merimangės” vajzat tjera, qė trurin po e mbajnė kot sė koti. Ėshtė bėrė njė fenomen shoqėror qė duhet t’i priten rrėnjėt. Morali qė kemi pasur, ndoshta edhe nga frika, ka mbetur vetėm nė arkivat e kujtesės sonė. Pėr moralin bisedohet sot nėpėr oda si kujtim nostalgjie.

MORALI ĖSHTĖ FUQIA QĖ NA MBRON NGA DEGJENERIMI. Pesė elemente: krimi, terrori, fanatizmi, bastoremania dhe amoraliteti, nuk duhet t’i vendosim as nė shportė tė bėrllokut, sepse prapė u vjen era e keqe.

 

 

Libri dhe leximi – mall i huaj pėr ne!

Nė shtėpitė tona mund tė gjesh shumėēka. Por libra, pakēka! Mjerim!

Shkruan: Faton Zharku

Tė mbjellim lexim, qė tė korrim sukses.

Leximi ėshtė bėrė mall i huaj pėr ne. Tė gjithė nuk harrojnė tė ushqehen, tė shuajnė etjen dhe gjėra tjera fiziologjike, mirėpo thuajse askujt nuk i shkon mendja tė lexojė. I plotėsojmė dėshirat pėr stomak, pėr trupin tonė duke blerė gardėrobė qė ėshtė hap me kohėn, po libri ėshtė bėrė mall qė po edhe ta lėsh nė rrugė, askush nuk e merr mundin ta lexojė. Edhe pse ėshtė pa pagese. Pra, FALAS.

Ne, fajėsojmė tė tjerėt pėr prapambeturinė tonė, edhe pse vet i kemi fajet. Njė popull apo njė njeri qė nuk bėnė planprogram qė sė paku njė orė tė lexojė; sė paku njė libėr, revistė, artikull etj., atėherė ēka mund tė pritet prej atij populli?! Ėshtė shkruar dhe ėshtė folur se dija ėshtė fuqi. Kėtė duhet ta besojmė. Leximi ėshtė njė element qė e dallon njeriun prej botės sė paintelekt; bimėve, shtazėve… E pse tė biemė nė atė gjendje!

Nė kohėrat e mėhershme, popujt janė krenuar nė mes tyre me sasinė e librave qė kishin nė bibliotekat e tyre. Sot, nuk ėshtė mė kjo nė modė. I ka dalė ngjyra. Krenari sot ėshtė se kush e ka automjetin mė tė mirė, kush ka para mė shumė, kush mė i fuqishėm nė pasuri etj., e shumė…kush, kush…

Por, librit tė bindemi se, kurrė nuk do t’i humbet vlera. E ndoshta do ta kuptojmė kėtė, ama pasi tė na ikė koha!

Nė shtėpitė tona mund tė gjesh shumėēka. Por jo libra. Edhe nėse i kemi, ato i ka mbuluar pluhuri i harresės! Na i kanė lėnė ata qė kanė lexuar mė parė. Nė shekullin 21-tė populli ynė, tė jetė njė masė e madhe analfabet, qė nuk dinė tė shkruajnė dhe tė lexojnė ėshtė jo pėr t’u vajtuar! Ky ėshtė njė  mjerim kulturor!

Libri dhe leximi pėr trurin tonė duhet tė jetė si buka dhe uji pėr trupin tonė. Fjala kulturė do tė thotė: tė mbjellėsh, tė kultivosh.

Tė mbjellim lexim, qė tė korrim sukses. Libri tė jetė prioritet nė jetėn tonė, ėshtė nevojė urgjente. Libri dhe leximi janė stoli pėr njė njeri.

Lexo ishte fjala e parė. Tė tjerat pastaj shkojnė pėr mrekulli.

 

 

Risitė tek ne!

Nuk bėhesh intelektual nėse blen njė gazetė ditore. Nuk bėhesh intelektual nėse vishesh me kostum dhe kravatė. Intelektual bėhesh duke lexuar libra tė dobishėm dhe duke provuar guximin qė tė kundėrshtosh tė ligat…

Shkruan: Faton Zharku

Sot secili po e kėqyrė interesin e vet. Hallin e tjetrit nuk e ka dert hiē.

Humori pa “kripė”. Thonė se humori ėshtė mjetė pėr tė ērrėnjosur shumė dukuri negative tek shoqėritė e ndryshme. Tek ne humori bėhet pėr t’i mbushur xhepat me para tė majme. Tė bėsh humor pa e gjetur mjetin e duhur kjo nuk ėshtė e drejtė. Pėrqeshin figurėn e hoxhės, bėhet humor edhe me haxhiun plak, e me namazin qė ėshtė falje e rregullt tek muslimanėt etj. Aq poshtė kemi rėnė ne si shoqėri, sa qė bėhet tallje me ēėshtjesh tė shenjta. Kjo ėshtė marri. Kjo duhet tė ndalet me ligj. Bėni humor. Po gjellės duhet hedhur kripė pėr t’u bėrė e shijshme. Pra, mos e leni humorin pa “kripė”. Bėni humor por me kufij. Mos e teproni, se ju bėnė zarar.

Filmi mesazh-prishės. Shumė filma qė lėshohen nė kanalet tona kanė efekte negative pėr ne si shoqėri. Filmat e sodit kanė pėrmbajtje qė promovojnė dhe nxisin dhunėn. Kemi filma qė nxisin dhe reklamojnė skena tė turpshme. Ka edhe filma qė nuk thonė asgjė, por qė janė tė prodhuar thjesht pėr t’ua humbur kohėn njerėzve. Ėshtė e dhimbshme si ndikojnė mesazhet e filmave nė jetėn tonė. Sheh rini qė si identitet ka dhunėn; sheh disa tė rinj se si ndahen prej njėri-tjetrit duke i kopjuar seritė latino-amerikane. Sheh njerėz se si e kanė humbur moralin etj.. Fajet i kanė skenaristėt (ata qė i shkruajnė tekstet e filmave). Mė sė shumti fajet i kanė ata qė ia thonė kėtyre filmave po-nė e madhe!  Jeta nuk ėshtė si nė film. Shumė mė ndryshe ėshtė ajo.

Intelektualėt e rrejshėm. Vlerėsimi qė ia japim ne njerėzve ėshtė i gabueshėm. Nuk bėhesh intelektual nėse blen njė gazetė ditore. Nuk bėhesh intelektual nėse vishesh me kostum dhe kravat. Intelektual bėhesh duke lexuar libra tė dobishėm dhe duke provuar guximin qė tė kundėrshtosh tė ligat, qė e kanė pllakosur shoqėrinė tonė. Intelektuali qė heshtė, ai bėhet pjesė e vetė tė keqes. Intelektuali lexon, mendon, vepron. Ai frymon i gjallė. Shumė njerėz janė “tė vdekur”, edhe nėse marrin frymė.

Egoizmi nė modė. Pėrpara nuk kishin pas ditur njerėzit! E kishin ndarė kafshatėn e bukės nė mes veti. Shtėpia e fqinjit ka qenė si shtėpia jote. Paratė e fundit ua kanė dhėnė tė tjerėve, edhe pse veten e kanė lėnė shumė keq. Pllaka e jetės u ndėrrua! Sot secili po e kėqyrė interesin e vet. Hallin e tjetrit nuk e ka dert hiē. Nuk mėrzitet si i ka punėt fqinji i vet… Jeton njeriu sot mė izoluar se kurrė. Edhe atė tė  mirė qė e ka, s’ka me kė ta ndajė. Po thonė se ėshtė bėrė jeta e mėrzitshme. Egoistėt apo ata qė dėshirojnė vetėm pėr vete, kanė njė sėmundje qė duhet shėruar!  Bėje shprehi dhėnien e tė mirave tė tjerėve, do ta shohėsh se si shėrohet egoizmi!

Musafir i padashur. Krejt kohėn po e ndajmė nė dy pjesė: si ka qenė pėrpara dhe si ėshtė sot. Familjarėt janė gėzuar kur ka ardhur dikush i farefisit pėr vizitė. Sot ndodhė e kundėrta: gėzohen kur musafiri shkon! Krejt prapthi po e bėjmė kėtė jetė. Po thonė se ka ardhur kohė e keqe. Pse e fajėsoni kohėn! Sa ka pas jetė, gjithherė nė kohė, ka rrezuar dielli, ka rėnė shi dhe borė, ka mbajtur edhe nxehtė edhe ftohtė. Sa herė ka pas ditė dhe natė. Koha s’ka ndryshuar. Njerėzit po. Pra, jeta do tė bėhet mė e bukur, kur tė hapet “dera” e zemrės dhe tė gėzohet kur tė na vijnė musafirėt dhe tė ndiejmė mėrzi kur tė largohen nga shtėpitė tona.

Ndryshimi pėr tė mirė vije ngadalė. Ashtu siē lind dielli pas errėsirės.

 

 

Mos keqpėrdor!

Dija ėshtė e mirė dhe e dobishme pėr njeriun nėqoftėse nuk e keqpėrdorė…

Shkruan: Faton Zharku

Mos e keqpėrdor natyrshmėrinė e pastėr.

Mos keqpėrdor. Fjalė me peshė tė madhe nė jetėn tonė. Fatkeqėsisht nuk e pėrdorim shpesh kėtė fjalė. Mungon nga fjalori ynė i pėrditshėm nė shoqėrinė tonė. Disi jemi mėsuar me tė keqen, sa qė jemi pajtuar tė jetė pjesė e realitetit  tonė. Sa mė shumė qė bėhen gabime, aq mė shumė kemi nevojė tė themi fjalėn mos keqpėrdor! Sot shumė gjėra keqpėrdoren tek ne. Fjalė mjaft me vlerė: “Disa gjėra janė shpatė me dy teha”.

Mos keqpėrdor pozitėn tėnde. Disa njerėz nė momentin kur tė arrijnė qė tė ngrihen nė ndonjė pozitė tė lartė, fillojnė ta keqpėrdorin pozitėn e tyre. Bėjnė vjedhje nė vendin e punės. Marrin ryshfet pėr kryerjen e ndonjė pune ndokujt. Tė kushtėzojnė; nėse ata ta kryejnė ndonjė punė, kėrkojnė prej teje qė t’i gostitėsh me ndonjė drekė apo darkė. Po, mund tė kėrkojnė qė edhe ti t’ia kryesh ndonjė punė, pasi, ai ta ka “kryer” njė punė tė mirė. Me normė tė “kamatės”. Kuptohet!

Mos keqpėrdor internetin. Interneti ėshtė njė librari virtuale ku thuajse e gjithė dija e botės ėshtė nė atė kuti tė vogėl tė kompjuterit. Shoqėria jonė shumė pak e pėrdorim pėr mirė. Shumė pak e pėrdorin pėr tė marrė dije, qoftė periferike apo profesionale. Shumė pak e pėrdorim pėr tė kėrkuar dhe aplikuar pėr ndonjė vend pune. Shumė pak prej njerėzve e pėrdorin internetin pėr tė mėsuar ndonjė gjuhė tė huaj. Po, edhe pėr tė mėsuar ndonjė program pėr avancim sa mė tė lartė nė ndonjė shkencė. Shumė pak e pėrdorim pėr mirėsi. Pėrdoret interneti pėr t’u  inkuadruar nė dhoma tė chatit, pėr tė shikuar e dėgjuar gjėra tė liga! Ju lexues numėroni tė tjera keqpėrdorime. Kėshtu si pėrdoret interneti tek ne ėshtė turp. Aftėsohu pėr tė mos keqpėrdorur tė mirat e internetit, pastaj hyr nė internet. Ndryshe nuk bėn!

Mos keqpėrdor TV –nė. Shumė shikohet televizori tek ne, sa qė kur ka rrymė nė shtėpi, nuk dimė ta fikim atė. Vetėm kur ndalet rryma, atėherė fiket, pa dėshirėn tonė. Shumė pak nė televizor ka emisione edukative-arsimore, shumica janė ēedukative! Shikon nė tv, seriale latino-amerikane, sa qė kemi filluar tė kopjohen nė jetėn e pėrditshme. Ka filma me skena tė krimit, sa qė ia kemi nisur tė bėhemi tė dhunshėm nė shoqėri. Dėgjojmė kėngė, nga fjalėt e tyre vetėm se nuk na shkatėrrojnė shpirtin dhe moralin. Pra, jeta jonė ėshtė bėrė copy - past  nga tv-ja, pėr ne!

Mos keqpėrdor dijen. Dija ėshtė sikur shiu pėr tokėn e thatė. Ekziston mundėsia qė edhe dija tė keqpėrdoret. Disa marrin dije pėr t’u pasuruar sa mė shpejtė nė rrugė tė dyshimta. Disa marrin dije pėr tė shkatėrruar jetėra njerėzish. Disa marrin dije pėr tė bėrė dredhirash etj. Pra, dija ėshtė e mirė dhe e dobishme pėr njeriun nėqoftėse nuk e keqpėrdorė. Edhe djalli kishte dije tė madhe, por dija e tij nuk i bėri dobi! U mallkua! Vetėm se sherr. Kėtė e dini tė gjithė.

Mos keqpėrdor jetėn. Kemi lindur pa vullnetin tonė, jetojmė me njė qėllim nė jetė. Varet se, a kemi qėllim vetėm pėr t’u dėfryer apo kemi ndonjė mision mė fisnik. Njeriu ose jeton pėr tė punuar pėr atė qėllim fisnik, ose mendon se jemi prodhim i rastėsisė dhe kalon jetėn si tė ishte “ parashutistė”. Nga tė shkojnė krejt, si thonė disa! Disa njerėz edhe pse lindin dhe vdesin nė pleqėri, nė varrin e tij do duhej tė shkruheshin fjalėt:  Lindi, nuk jetoi dhe vdiq.

Kėshilla pėr jetė: Mos keqpėrdor, mos u bė nxėnės i djallit!

 

 

Ta shohim veten nė “pasqyrė”!

Kohėn nėse nuk e shfrytėzon, ajo tė “vret” ty…!

Shkruan: Faton Zharku

Sikur askush nuk e di pse kohėn kot e ēon.

Ėshtė bėrė modė qė t’i festojmė tė gjitha festat e krejt popujve. Festohet, Nata e Shtrigave me qėllim qė fėmijėt tanė tė djallėzohen sa mė shpejtė! Pėr njė njeri bėhet festimi nė tri data tė ndryshme. Festohen festat e fundvitit me qėllimin qė sa mė shumė tė fitojnė tregtarėt, biznesmenėt etj. Askush nuk e di pse feston. Konsumohet alkooli me tė madhe pėr “vit tė ri”, thuajse ishte pija e preferuar dhe obliguar e Isa a.s.. Shpenzohet me tė madhe, kurse Isa a.s. ishte modest dhe e urrente shfrenimin. Fundviti ėshtė momenti kur secili duhet t’i  bėjė llogaritė sa e si po i del bilanci: pozitivė a negativė. Fitėr-Bajramin dhe Kurban-Bajramin askush nuk po na i feston prej jomuslimanėve. Mos i kemi borxh ne dikujt?!

“Vrasja e kohės”. Popujve tė pėrparuar iu mungon koha pėr arritjen e qėllimeve tė tyre. Koha nuk ėshtė njė produkt qė blihet. Po tė ishte mall qė del nė treg, shqiptarėt do tė kishin zėnė vendin e parė. Koha ėshtė produkt i kot pėr shoqėrinė tonė! Tė gjithė  kohėn do ta kishim eksportuar pėr popujt qė ia dinė vlerėn kohės. Mundėsia nuk ekziston pėr shitje kohe!

Fatkeqėsi ėshtė pėr ne, kur i dėgjojmė disa kur thonė: po dalė pak me humbė kohė! Thonė se koha ėshtė para. Jo, koha ėshtė parajsė, pėr atė qė e kupton. Kohėn nėse nuk e shfrytėzon, ajo tė “vret” ty. Kurrsesi e kundėrta!

Fėmijėt nė rrugė . Hesapi ėshtė prishur. Tė rriturit e fėmijėt tė gjithė i ke online nė rrugė. Edhe ditėn edhe natėn ata “ pushtojnė” rrugėt. Janė bėrė si njė “ armatė” qė mundėsia pėr tu inkuadruar nė grupe mafioze ėshtė shumė e madhe. Prindėrit tanė, si duket po kanė dėshirė qė tė lirohen nga pėrkujdesja ndaj fėmijėve tė tyre. Pėr atė edhe nuk po dėshirojnė qė ti kenė nė shtėpi. Me rėndėsi qė tė mos kenė pėrgjegjėsi! Pėrderisa tė mos forcohet lidhja dhe pėrkujdesja e prindėrve ndaj fėmijėve nuk mund tė ketė shpresė pėr njė tė ardhme mė tė mirė. Pasuria dhe fėmijėt janė njė sprovė pėr njeriun. Kur njeriu tė bėjė menaxhimin e tyre sa mė tė mirė, ato bėhen stoli tė kėsaj bote.

Muzika “inspirim”. Kėngėt qė po dėgjohen po e kanė efektin e vet shumė tė madh negativė, sidomos tek rinia. Muzika dhe kėnga ėshtė bėrė pjesė e pandarė e rinisė sonė. Gjumi dikė nuk e zė pa ia kėnduar “ninullat” ndonjė rep a rock grup etj.. deri tek tallava kėngėt! Tekstet e kėngėve shumė shpejt vihen nė praktikė. “Dėgjuam dhe respektuam” mesazhin e kėngės. Sikur tė ishte dėgjimi dhe respektimi pėr diēka tė mirė, shumė larg pėrpara do tė ishim ne si shoqėri. S’po e dimė pse fati nuk po ėshtė nė anėn tonė! Prirja jonė pėr tė bėrė tė keqen, ėshtė pėrgjigja.

Frika e panevojshme. Disa njerėz i paragjykojnė tė tjerėt pse hynė nė Shtėpitė ku bėhet adhurimi i Zotit. Kurse po tė hynė dikush nė vendet ku bėhet e keqja, askush nuk flet. Heshtja nė kėtė rast ėshtė rregull. Disi jemi mėsuar me tė keqen. Pllakat e trurit tonė i kemi ndėrruar. Tė mirės po i themi tė keqe, tė keqes po i themi e mire!

Edhe frika ėshtė e pranishme tek disa qė kėmbėn nuk e vendosė nė Shtėpi tė Adhurimit. Ndoshta ėshtė i pranishėm vetėm kur vdekja e thėrret. Njeriun ai e injoron. Frika e panevojshme lind si pasojė e paragjykimeve. Njeriu ėshtė armik i asaj qė nuk e njeh. Njihni tė vėrtetėn, se e vėrteta do t’ju bėjė tė lirė!

Shiko veten nė pasqyrė! Nė ēka kohėn po e kalon dhe ē’dite po feston!

 

[Artikuj tjerė tė shkruesit Faton Zharku]

 

       ◄ Zėri i Arsyes                   Arlinda Topojani

 

 

 

   © WWW.ZGJIM.ORG   Kontakt:  zeriizgjimit@gmail.com